قاتل کیست؟
در شاهنامه بعد از آن که سیاوش نماد پاکی فرزندان ایران زمین، اسفندیار رویین تن و در نهایت رستم نماد قدرت ملی همگی کشته شدند، عصر حماسی به پایان می رسد. ابهام و دسیسه در تمام این قتلها وجود داشت و باعث اختلاف شد. اختلاف در این بود که قاتل کیست؟ ملت ایران به دو دسته تقسیم شدند و در برابر یکدیگر قرار گرفتند. در چنین وضعیتی عصر حماسی به پایان می رسد و بعد از آن اسکندر خاک ایران را اشغال کرد.
اکنون که ایران عزیز گرفتار خشم یهود است و نیروهای اسکندر پشت مرزها اردو زده اند، بار دیگر دو دستگی آغاز شده است. اختلاف اصلی در این است که قاتل چند هزار جوان ایرانی کیست؟ یک دسته اجنبی را قاتل می دانند و یک دسته حکومت را. هر گروه شواهد خود را دارند و به تشخیص خود اطمینان دارند. هر دو گروه سوگوار هستند و عزیزان خود را از دست داده اند. این سوگ تقابل دو طرف را پر از هیجان می کند و مدام درد و رنج هر دو گروه با زخمی که به یکدیگر می زنند، بیشتر می شود.
در شرایطی که هر دو گروه یکدیگر را متهم به دفاع از قاتل می کنند، آیا هیچ وجه اشتراکی وجود ندارد؟ خوشبختانه هر دو گروه هنوز قتل و جنایت را بد می دانند. هیچ کس مدعی نیست من از قاتل دفاع می کنم. برای اینکه درد و رنج جامعة ایرانی کمتر شود آیا می توان این وجه اشتراک را برجسته کرد؟ چگونه می توان قتل را بد دانست و به خانواده ای که سوگوار عزیزان خود است زخم زد؟
هر گروه طرف مقابل را متهم می کند که در مورد اینکه قاتل کیست دچار خطای شناختی است. بسیار خوب. طرف مقابل شما اشتباه می کند و قاتل را نمی شناسد. این یک خطای شناختی بزرگ است. اما جرم بزرگی نیست و دلیل نمی شود یک گروه به دلیل اینکه دچار چنین خطایی است، رنج بیشتری را تحمل کند. کسی که در مورد قاتل دچار خطاست فقط در همین حد مقصر است و نمی توان او را رذلی دانست که طرفدار قتل است.
اکنون دو گروهی که در جامعه مقابل هم قرار دارند، تعداد زیادی از عزیزان خود را از دست داده اند و سوگوار هستند. اختلاف در این است که قاتل کیست؟ اگر هر دو گروه فقط به یک اصل اخلاقی عمل کنند آتش اختلاف فروکش می کند و درد جامعه کاهش می یابد. این اصل انسانی و اخلاقی مورد اتفاق هر دو گروه است: با گروهی که سوگوار عزیزان خود است و در مورد قاتل دچار خطاست، باید مدارا کرد. خصوصا الان که قوای اسکندر بیرون مرزها صف کشیده اند و کاهنان یهود قصد دارند تا قرنها به مردم دنیا تلقین کنند که اگر دچار خشم یهود شوید با دست خود نابود خواهید شد.